THANGTTHATNAK KONGAH KAN PALHTHEU MI LUNGPUT PA SARIH (7)

THANGTTHATNAK KONGAH KAN PALHTHEU MI LUNGPUT PA SARIH (7)
Salm 29:2, "Bawipa min, min sunglawi cu thangthat u, A thiangmi Bawipa cu a langh tikah a hmai ah kun tuah u.
Zarhpi zingpumh biakinn chung in chuahpah, biakinn in Motor chiahnak lei i a kal cuahmah mi zumtu mipi nih an ceihmi bia khi naih tein va ngai hna law na theih bik dingmi bia cu, nihin vawlei pumhnak Biakinn kip i aa pummi nih chim theu mi bia, "Nihin kan pumhnak cu zei thazaang hmanh kan ngah lo. Kan thawngttha bia zongin, kan pumhnak zong in zei thazaang hmanh ka ngah lo. An hlasak mi zong a ttha ngai ko nain zei thazaang hmanh ka ngah kho lo," timi pumhnak in thazaang kan ngah lonak kong an si lai. Van tuak ve tuah. Na hnathlam ah an cuang ve maw? Kei zong relcawk lo in ka theih ve i a caan ah cun keimah lila zong chim ve ka hmang theu. Hihi mipi lungput ah thuutnak, pakhat bantuk asi. Ttuangttuan nih a ei mi inn bantuk; Pathian zumtu hna lakah rianrang taktak in i chawnh khawhmi zawtnak bantuk karh i, daih ter khawh tilo ding mi a lo cang.

Siseh kan i zuam chun lai. Kan umnak Biakinn ah zei bantuk thlennak dah kan tuah khawh timi kha zoh u sih. Zumtu chungtel dihlak cu kan remh kho hna lai lo nain, minung pakhat hnih sin ah kan fianh khawh hna ahcun a za mi teinak kan hmuh a si ko.

1. Nangmah cu Pathian na thangtthatnak-naa Pumhnak chung in thil HMU/CO tu ding na si lo.
Biaknak-Pumhnak- kan timi hi nangmah le kei mah kong a si lo. Kan herh mi thil hmuh hnganak ding kong zong a silo. Phungchim, hlasa le thla cam hna puai tuahmi zohnak kong zong a si lo. Hi thil hna hi a pel te hmanh an i tel lo.

2. Thangtthatnak/Pumh cu Pathian kong asi.
Salm 29:2, "Bawipa min, min sunglawi cu thangthat u, A thiangmi Bawipa cu a langh tikah a hmai ah kun tuah u. Hi Bible cang hi I Charelnak 16:29," Bawipa cu a mah min he aa tlakmi sunparnak cu pe ko u, Pekchanh awk rak i put u law a hmai kaa ah ra chuak tuah u! Thuam thianghlim in i thuam in Bawipa cu bia tuah u," tiah kan hmuh rih i, Salm 96:8,"A min he aa tlakmi sunparnak kha Bawipa cu pe u, raithawinak kha rak i put u law a biakinn chungah ra lut u,"- tiah kan hmuh rih. Aa naih ngaimi sullam an ngei.

a) Thangtthat nak kan kal tikah HMUH ding ah siloin PEK ding tu ah si.
Thil pakhatkhat vaa laak ding ah kan kal nain kan va phak tikah mah tu nih pek a hau mi kan va hmuh tikah aipuannak a chuak theu. Hihi kan thangtthatnak-pumhnak chung in a chuak mi thil a si ve. Aa puummi pawl hi lung siloin le ai puang in an ttin tthan theu tawn. A ruangcu pumhnak chung in zeihmanh an HMUH/ngah lo caah a si. Zeihmanh an HMUH i an NGAH lonak a ruang cu, Biakinn kan kal mihi HMUH dingah siloin PEK ding ah a rak si ruang ca tu ah asi.

b) Pathian thangtthat ah kan kal, minung caah a silo.
Kan dihlak nih Pathian thangtthat ah kan kal hi theihdih a si. Voi zeizat dah, " Pennak nawl le lianhngannak cu a zungzal na cungah umko seh," tiah kan rel cang? Thangthat thluachuah hla," Thluachuah a kan petu Pathian...." tah voi zeizat dah kan sak cang?

c) Hi ti kan tuahnak a ruang cu Sunparnak cu Pathian ta asi i a mah cu biakawk a tlak caah asi.
Baibal cauk a donghnak Biathlam nih aa tinhmi cu hihi an si. Biathlam 5:2, " Ahodah cakhenhnak phoih awk le cazual samh awk ah aa thlak hnga?" Biathlam 5:9, "Nangmah cu cazual kha lak awk le a khuhnak kha phoih awk ah naa tlak. Zeicahtiah an in thah i na thihnak thawngin, Hrinkip le chungkip le holh kip le phun kip chung in, minung cu Pathian sinah na phak pi hna." Biathlam 5:12, "An thahmi Tufa kha, Lianhngannak le rumnak le fimnak le thawnnak le upatnak le sunparnak le thangtthatnak hmuh awk ah aa tlak."

3. Mah ca ruahnak nih Thangtthatnak a hrawh.
Biakinn chung kan luh bak in kan i tinhmi kha kan MAH ca a si ahcun tc. kan thlaurau duhmi hmuhnak, cawnnak, thluachuah hmuhnak bia theihnak, thangtthatnak hla thiang ngaih i i lawmhnak- pawl deuh an si sual ahcun: Kan thangtthatnak caan cu- Jesuh ca a um ti lo. Jesuh cu kan sal ah a cang i thawngttha chimmi Pastor pa le a dangdang ttuanvo ngeitu vialte cu kan mah diriamnak ca lawng te ah an cang i kan thangtthatnak-Biakinn pumh cu, Pathian kong siti loin kan MAH kong tu ah a cang. Baibal nih aduhmi thangtthatnak-pumhnak sining: Pathian cu a lianhngan ruang ah thangthatnak, sunparnak le upatnak pekding a si caah thangtthat ding timi- he kan i hlaat tawn. Kan thangtthatnak ah kan kal pi pengmi thil khuaruah har a si. Hinak khuaruah har asi deuh rih mi cu, Khrihfabu hruai tu Pastor le upa te hrimhrim nih kan thangtthatnak hi Pathian kan pekmi a si tinak kong mipi fian ternak nak in; pumhnak ah ra u, nan thlarau dam nak caah thawngttha rak ngai u tiah; zumtu thangtthatnak ra ding in kan sawm tik hna ah, Pathian thangtthatnak hmai ah chia lo in minung diriamhnak tu hmai ah a chiami hruaitu kan tam rihmi hi a si. Santlailo thawngtha phuang! Zeitluk hmanh i pathian a duhmi le a tthabikmi zuumtu an si ko zong ah an thlarua ti halnak kha dimriam lak in thawngttha chimh ding cu a sikholomi rian asi. Zingkhat ah lungtling ngai i a chim i a chungtel lung ka tlinh ngai hna tiah aa ruah lai. Siseh mipi an chuah pah ah a thawngttha bia in thazaang an ngah lonak kong an ceih tthan lai. Aruang cu, nihin Khrihfabu tampi ah aa pummi zumtu hna nih: Thangtthatnak-pumhnak hi aa pummi kanmah caah ruah a si cang. tc. kan mah khamhnak, a biathiang cawnnak, zarhkhat chung thlarau thazaang hmuhnak, kan sual ngaihthiamnak ding ca le vawlei cung i Pathian rianttuannak caah thawh lawm va pek nak deuh ah ruah a si cang. Apalhmi tah a si maw? An palh nemmam lo. Sihmanhseh hi thil pawl tuahding ah Biakinn ah kan kal a si ahcun kan tuah khawh ko hna. Siseh Pathian cu kan thangtthat lai lo i kan bia lai lo.
Warren Wiersbe nih, "Hmuhduh ruang ah na thangtthat ahcun, zeihmanh an pe lai lo," tiah a ti.

4.Thawngttha karh ternak, Zultu ttha sinak, Pekchanhnak le thlacamnak, Thangtthat nun lei ah tthannak: Lam dang a um ti lo.
Zultu hna cu thiang thlarau in an khat i cu thlarau nih cun anung mi Jesuh tette an sinak langhter dingah tha a pek hna. Cuticun Pentecost ni ah Pathian cu an thangtthat. Thiangthlarau an cung a tlun hi Pathian an thangtthat lio ah asi. Thangthatnak nun an ngeihnak in an hmuhmi thil asi. Isaih 6 kan rel tikah; Prophet Isaiah zong hi, Pathian asin ah ra in a sual a ngaihthiam i a mah kong chim tu Prophet i thim ding ah a sin ah Pathian aa phuan lio caan ahhin, Pathian thangtthat in Biakinn chung ah a um lio caan a si kha kan hmuh. Luke 24 chung i lung awtawm in a ummi zultu pa hnih hna zong, an sin i a tthumi kha Jesuh a si ti an hngalh nak ding caah an mit auter a si lio caan kha, Pathian thangtthat in a kong an ceih lio caan asi. Kan umnak hmun paoh ah a mah thawngttha phuan, a mah kong ruat i a mah thangtthat hi kan rian nganbik a siko.

5. Kan nih cu cathiang nih a kan cawnpiak ning in a mah sunparnak pek ding le thangtthat tu ding men kan si.
Baibal chung in,; Salm 29:2, "Bawipa min, min sunglawi cu thangthat u, A thiangmi Bawipa cu a langh tikah a hmai ah kun tuah u." tiah kan hmuh bantuk in Chanrelnak 16:29 le Salm 96:8 zong ah kan hmuh mi cu amah pathian sunparnak pek le thangtthat lawng kan rian a sinak kha a si. Salm 51:17 ah, "Kan raithawinak cu toidornak lungthin hi a si, maw Pathian, toidrnak lungthin le nawl ngai mi lungthin hi na hlawt lai lo," tiah thangtthat nak sullam tawi kan hmuh. Hlasaknak, thangtthatnak, i lawmhnak, thlacamnak, thawhlawm peknak, toidornak le dawtnak vial te hna hi Cathiang nih thangtthat nak kan tuah tikah kan ngeihdingmi thil an sinak kha cathiang in hmun tampi ah a kan cawnpiak. John 4:24 ah Jesuh nih Samaria nu kha Jacob tikhor pawng ah achimmi bia hi ti hin kan hmuh. "Pathian cu thlarau a si i a biatu hna nih cun thlarau le biatak in an biak awk a si,"tiah a ti. An pum le an lungthin kha lungthawh nak chung i va luh i hmurkaa in thangtthat tiang men lawng si lo in an chunglei sining vialte, an sining dihlak, an thlarau dihlak in thangtthat ding a sinak kha a chim. Biatak chung in biatak a chuah pi kho tu Thangtthatnak a um khawhnak ding kha Jesuh nih a langhter. Jesuh hi kan mah nih thangtthat ah kan ruah mi thil pawl men nih hin a lawmh ter kho lo. ( tch.. hlasak tthatha, thawngttha bia tthatha, thlacam tthatha le thilthuam tthatha, music thilri thatha tbk..) Kan thangtthatnak hi Thlarau ( tuahtu a si mi, Pum, thlarau le lungthawhnak ) lei le Biatak ( Pathian nih a bia in kan cawnpiak mi tuahawk) lei in cuai kan thlaithiam ahau. Kan thangtthat nak hi pum, thlarau thinlung lawmhnak men ah si lo in Biatak ttanhnak nun he thangtthat ding hi Pathian duhmi a si.

6. Kan mah hi Pathian thangtthat ah maw Biakinn ah kan rat, kan mah duhmi hmuh duh ah dah ti kha a theitu le bia khiak tu kan si.
Pathian thangtthat ding ah biakinn a panhmi na si lo sual ahcun thawngttha chimmi kha va mawhchiat hna hlah. Na duhmi thil kha minung nih an in tuahpiak kho lai lo. Kan caah minih rawl ei piak khawh asi lo, kan ai ah minih an kan dawt piak kho lo i, Pathian zong kan ai ah ho hmanh nih an kan thangtthat piak kho lo. Zei bantuk Pastor hmanh nih a thawngttha bia tthatnak le a mihruai thiamnak khan thangtthat tu ah a kan canter khawh lo bantuk in, zeitluk ttha hmanh in pumhnak chungah a rian kha tlam va tlinh ko sehlaw kha nih khan kan thangtthatnak kha sullam a ngeih ter hlei lo. Kan thangtthat taktak le thangtthat taktak lo cu cawnpiak tu le hlasatu le pumhnak cung ah a ummi siloin kanmah chung tu ah a ummi a rak si. Mary cu Jesuh pawng ah a tthut lio; Pathian he umtti nak in thangtthat nun a ngeih lio ah, Jesuh nih amah caah a rian a tam ngaimi, Martha kha na u Mary nih a hmanmi thil cu aa thim cang i ahohmanh nih an chut lai lo tiah ati. Abiapi mi cu thangtthat nak in caan hman kha a si. Pathian he tthuttti um tti le caan hman tti lio suimilam caan hi zungzal ca a si. Mitam pi nih Martha hi Jesuh caah pei a coka ah buai pah in a thangtthat ve ko cu kan ti ko men lai, al awk zong a si fawn lo; sinain fiang tein a lang ko mi cu, Jesuh mit ah kha lio caan i Martha nun kha thangtthat nun a rak si lo. Jesuh caah riantam ngai in phung kan chim, hla kan sa, thawh lawm kan pe, rian aphunphun kan i pe i kan buai ngaingai ko nain, Pathian nih kha thil hna kha thangtthat ah a rak ruat lem lo i a mah he caan hmantti i a pawng te i thut tu kha thangtthatnak taktak a rak si.

7. Thangtthat timi biafang hi fianhtu (Verb) asi kha philhhlah.
Fianhtu hmanh ahcun tuah-fianhtu (Transitive Verb: CACC nih zeitin an leh cu ka thei lo) tuah lei lawng chimnak biafang asi. Hmuhnak lei aa tel lo. Cucaah thangtthat cu kan sin ah silole kan mah caah rak tuahmi thil kha si lo in kan mah nih kan hei tuahmi thil tu a si. Athukbikmi muihnak chung zong ah Pathian cu thangtthat khawh a si. Filipi thonginn chung ah Paul le silas cu an tuk hna nak ah an keng in a chuak rihmi thi le hnai he zong Pathian an thangtthat rih nak kha kan hmuh. Biakinn nih Pastor a ngeih lo tiang zong i pastor a silomi zumtu sawhsawh nih pumhnak an hruai tiang zong ah Pathian hmai ahcun kun in thangtthatnak pek i kan sining vialte amah sinah pek khawh rih ding kan si i ahmai ah toidor nun ngei in thawhlawm kan pek khawh rih ding a si. ( Phungchim a that ruang le hruai an thiam ruang le hlasak an thiam ruang ah siloin thangtthat tlak pathian a si caah tu ah a si.) Kan tuah khawh lo awk asimi thil pakhat cu Thangtthat nun ngeih lo riangmang in, hlasak an thiam lonak kong le, pumh nuamh lonak kong, ngeih lung tho a si lo mi thawngtha bia kong le ngakchia hna an cheh nak kong tu ah zai riang mang in midang kha sual phawt i Khrihfabu kal tak in i pumh ti lo tu hi asi awk asi. Kan mah hi Pathian thangtthat ruah ah maw biakinn kan kal, kan mah diriamnak hmuh duh ahdah ti kha biakhiak tu kan si. Nihin kan chan ah zumtu tampi lungput ah aum mi cu, Pathian thangtthatnak ding caah Biakinn thatha ngeih a herh tihi a si. Pathian kha upatnak kan pek khawh hlan ah amah thangthatnak biakinn sak kan i tim hmasa theu. Nihin vawlei ah zumtu thong tampi cu Biakinn thatha ngei lo in Pathian an thangthat ko. Malawi ram i zumtu hna cu missonary pa Mike Canady chimnak ahcun, Hai kung tang ah an i pum i an thangtthat nak hi Biakinn thatha chung aa pummi nak in hlawh a tling deuh ati. ( Thangtthatnak ah biapi i kan chiahmi Inn lo thatha le Music thilri thatha le thlalang inn pipi le thutdan thatha hna an herh kun maw? Pathian thangtthat nak ah!) Thangtthatnak ah a herh rua tiah kan ruahmi Music, thangthatnak thilri phunphun, inn le lo tthatha hna hi Pathian thangtthatnak kha biapi ah chia lo in kan mah lawmhnak kha biapi ah achia mi kan sinak hmelchunh, fih anungmi thil an rak si. Hithil hi fih an nung. Zeicatiah, zeibantuk minung kan si kha an langhter. Keizong Choir tha le solo thatha hna thangtthat nak chung i theih le ngeih hi a duh taktak mi ka si. Phungchim tu ka si bang, ka thawngttha hi Pathian thinlung chung in nan sin ah a rung phan mi bantuk ah nan ruah dingmi hi kaa lawmhpi tuk ve mi thil an si ko. Sihmanhsehlaw, Pathian kan thangtthat hlan ah hi thil pawl hi kan duhdeuh asi ahcun kan nun ah palhnak nganpi pakhatkhat aum cang. Nihin zumtu kan nun ah palhnak an um.

(Dr. Joe McKeever , The Director of Missions for the Baptist Association of Greater New Orleans.
Publication date: May 24, 2011, tialmi chung in lak mi a si.)

HRUAITU NIH NGEIH DINGMI SINING

HRUAITU NIH NGEIH DINGMI SINING
Qualification
BY DR. S. HRE KIO
LEADERSHIP TRAINING
CBC USA
GEORGIA CHIN BAPTIST CHURCH ( GCBC ) ATLANTA
MAY 6-8, 2011
HRUAITU CA I QUALIFICATION ( NGEIH DING SINING )

Hruaitu-Leaders- ti tikah Khrihfabu hruaitu tiah ruah awk a si. KHrihfabu hruaitu Upa an si zongah, Khrihfabu Mino hruiatu an si zongah, Nubu hruaitu an si zong ah, zeibantuk hruaitu an si zong ah, Khrihfabu he aa pehtlaimi a si paoh ahcun a tungtlangpi in cun ( Basic Foundations ) an i khat dih. A tanglei i kan tialmi- tungtlangpi hna- hi an biapi ngaingai. Hihi an um lo ahcun Khrihfabu chungah hruaitu a si kho lai lo. A va si zong ah a hlawh a tling lai lo. ( A Aung-min lai lo.) A hlawh a tling mi a lawh ko zong ah Pathian lungtling a si lai lo i, an i hruainak ah harnak an tong peng ko lai. Lothlawh i timh ttung i tuhmui ngeih lo bantuk khi a si ko lai. cucaah hruaitu paoh nih hi a tanglei tungtlangpi hna hi an ngeih cio a hau; a tam le a tlawm tu cu a sumtah awk a har ngai lai.


A. LUNGNEM TANGDORNAK
01. Midang nakin thinlung nemnak a ngeitu siseh:
Kan Bawipa Jesuh nih vawlei i a rat tikah a dirhmun niam ngai in aa thok. siangpahrang inn ah a chuak lo; Caw inn ah a chuak i cawrawl einak kuang chung ah a it. Kum thum chung rian a ttuan tikah, " A lu chiahnak hmun zong a ngei lo,"- Matt 8:20. Amah nih a thokmi Khrihfabu chungah hruaitu ding hna nih cun amah bantukin a niam ngaimi dirhmun ah dir ve awk an si. Amah Bawi Jesuh bia cu hiti hin a si:

a. Luke 2: 12, " Naute cu puan in an tuam lai i cawrawl einak kuang chungah an tlim kha nan hmuh lai," tiah vancungmi nih a ti hna. Jesuh caw inn i a chuah hi van i khuakhanmi a si.

b. Matt 20:26-28, " Nanmah lakah pakhatkhat nih a hamsabik si nan duh ahcun sal/sinum asi hmasa a hau. Mi Fapa cu rianttuanpiakmi si loin riantuanpiaktu ( Servant:Sal) si awk ah ka ra," a ti.

c. Johan 13:4-14, "Nan Bawipa le nan Sayapa keimah nih nan ke kan kholh hna a si ahcun nannih zong pakhat le pakhat nan ke nan i kholh ve awk a si," a ti.
( Pakhat le pakhat ke i kholhpiak cu chim lo, midang cungah 'Bawi' si, nawl ngeitu si, kan duh tawn. Roman Catholic hi an zumhnak ah cohlan khawh lo ding a tam ngai nain, Pope nih Bishop pawl rian a pek hna tikah an ke a kholh piak tawn hna mi zoh tik ah duh a nung ngai.)

d. Mark 9: 35, " Jesuh nih amah zultu ( Lamkaltu ) hleihnih hna kha,
" A nganbik si a duhtu nih cun a nautabik si hmasa sehlaw midang rianttuanpiaktu (sal) si hmasa seh," a ti.

e. Mark 10:44, " Jesuh nih, " Nanmah lakah pakhatnak si a duhtu cu na zapi i sal a si hmasa lai," a ti.

f. Matt. 11:29, " Jesuh nih, " Kei cu nunnem le tangdormi ka si," a ti.


02. Lungnem Tangdor Hi Lunglawmhnak Lam Asi

a. Matt. 5:5, Jesuh nih, "Lung a nemmi cu mi thluachuak ( Aa lawmmi ) an si, zeitintiah vawlei ro ( Pathian i kamhmi) an co lai," a ti.

b. Matt. 11:29, Jesuh nih, " Kei cu nunnem le tangdormi ka si. Ka sin in cawng ulaw nan thinlung ( thlarau) aa diin lai," a ti.

c. Numbers 12:3, Biakam HLun cauk chung i minthang bik pakhat, Pathian i a hmanbik mi pakhat cu Moses a si. " Moses cu milungnem a si; vawlei pumpuluk mi vialte lakah lungngembik a si," tiah a um. cucaah Pathian nih a hman.

d. 2 Chanrelnak 7:14, " Ka min in kawhmi ka minung hna nih an lung a nem i thla an cam i ka mithmai an kawl i an lam chia in an kir ahcun... vancung in an thlacamnak ka theih lai i an sualnak ka ngaihthiam hna lai," tiah Bawpa nih a ti. Lungnemnak hi pakhatnak a si.

e. Paslm 29:9, " Bawipa nih lung a nemmi cu a hmaan mi lam ah a hruai hna i a lam kha a chimh hna," tiah a um.

f. Psalm 149:4, " Bawipa nih lungnemmi cu khamhnak luchin a chinh hna," tiah a um.

g. Isai. 66:2b, " A lung a nem i ngaihchihnak a ngeimi le ka bia a tihzahmi hna cu ka uar mi an si ( Ka lawmhnak cotu an si).

h. Phungthlukbia 3:34b, "Bawipa nih lungnemmi kha velngeihnak a pek hna" tiah a um.

i. Phungthlukbia 3:8, Cubantuk in na tuah ahcun na pumsa damnak a si lai i na ruh caah sii tha a si lai," tiah a um.


03. Pawrhlawt Ruamkainak Nih Lungthin Harnak A Chuahpi:
a. Phung.16:18, " Pawrhlawt ruamkainak nih rawhralhnak a tlunpi; ruamkainak nih tumchuknak a chuahpi."

b. Phung. 6:16-19, "Bawipa nih a huatmi paruk an um; a fihmi pasarih an si." " Puarthaunak mithmai" hi a pakhatnak a si.

c. Phung. 13:10, " Pawrhlawt ruamkainak nih harnak le buainak a chuahpi."

d. Job 22:29, "Pathian nih miruamkai cu a tthumh hna i mi lungnem cu a khamh hna."

e. Jer. 50:32, "A ruam a kaimi ram cu a sawn lai i a tlu lai," tiah Jeremiah nih a ti.

f. I Peter 5:5b, "Ruamkaimi cu Pathian nih a doh hna i, tangdormi cu mithmai tha a pek hna," ti a um.

Ninghngal ruamkaimi cu an thinglung a nuam ngaingai bal lo; an i pawrhlawtnak nih an lung chung in daihnak kha a dawi hlo. An dirhmun a sangtuk in an i ruah caah lungnem tangdor awk cu an ruat bal lo; a hmuh zong an hmu lo; an lung mit a caw.
B. PUMPEKNAK ( COMMITMENT )

Pathian sin i a pum aa pe taktak lomi nih Pathian caah thilpipa an tuah ngaingai bal lo. Pathian sin i pum aa pe taktakmi sinah Pathian tthawnnak a phan i cuticun Pathian caah thilpipa an tuah khawh. Pumpek timi hi ( Life Commitment) nun chung vialte ca i i pek khi a si: Kan pumsa, kan lungthin, kan fimnak, kan caan, kan thazaang le kan chawva tiangin aa tel dih. Jesuh chimmi bia:

a. Matt.10:37, "Ahohmanh sisehla keimah nakin a nu le a pa a duh deuhtu cu a ka zultu si awkah aa tlak lo. Keimah nakin a fanu siseh,a fapa siseh, aduh deuhtu cu keimah zultu siawk ah aa tlak lo," a ti. ( Kan nupi le kan fa le le kan chungkhar dihlak kan hlawt hna lai tinak a si lo. Jesuh kha thil dang vialte nak in a dawdeuhmi nih cun an Nupi, an Fale, an Chungkhar le midang va dawt kha an thiam deuh.)

b. Matt.10:38, "Ahohmanh sisehla a vailamtah aa lak i a phurlotu cu keimah zultu si awkah aa tlak lo," a ti.

c. Matt. 10:39, "Ahohmanh sisehla amah nunnak himter a timtu cu a nunnak a sung lai; asinain keimah caah a nunnak a sungtu ( Aliamtu ) cu a nunnak kha a hmuh lai," a ti.


d. Mark 8:34, " Cun Jesuh nih mipi le a zultu hna kha a auh hna i, ' Ahohmanh keimah zultu si a duh ahcun amah duhnak kha kaltak sehlaw a vailamtah phur in ka zul seh,'" ati.

e. Mark 8:36, " Mi pakhat nih vawlei pumpuluk co hmanhsehlaw amah nunnak a sungh ahcun zeidah a tthathnem?" a ti.

f. Luke 12:16-20, Jesush nih amah ca i rawl tampi a khongtu mirumpa in bianabia a chim: "Pathian nih cu mirumpa sinah, 'Mihrut, tuzan hrimhrim ah na nunnak a dih lai. Na ca i na khon ciami na thilri vialte hi aho nih dah a co lai?" a ti lai" tiah a chim.
Mah zawn lawng ruatin mah ca lawng i thilri khon lengmang hi Pathian hmaizah "Hruh" a si.

g. Rome 12:1, Paul nih, " Ka u le ka nau hna, a lianngami Pathian zaangfahnak ruangah hin nan pumpuluk in a thiangmi le Pathian lunglawmh tertu cohlanawk raithawinak bangin Pathian sinah pe tuah u, tiah kan sawm hna. cucu Pathian sin i nan pek awk a simi biaknak taktak cu a si," tiah a ti.

h. Rome 14:8, " Kan nun ahcun Bawipa ah kan nung; kan thih ahcun Bawipa ah kan thi," tiah Paul nih a ti.

Cucu a tlam a tling bikmi pumpeknak ( Commitment ) a si.

C. THIANGHLIM IN NUN AWK:


Hmasabik ( AD 50-150) Khrihfa hna hi mithiang ( Mirang holh in Saints, Greek in Hagios) an ti hna. ( Lam. 9:41; Rom 8:27; 12:13; I Kor.6:2; Efe.1:15,18; 6:18; I the.3:13; I Tim. 5:10; Fil.7; Heb.6:10; Jude 14; Bia. 5:8; 15:13; 19:8). A thianghlim lomi ram, hi vawlei mi hna chungin kawh mi le auh mi an si i a thianghlimmi Pathian minung an si cang caah "Mithiang" tiah kawh an si.

Kan vawlei hi " Pathian sinah a zuangzammi, sualnak in akhatmi" (Mark 3:38 ) vawlei tiah Jesuh nih a timi vawlei hin Jesuh Khrih ta ( Khrihfa) si ding ah auhmi an si caah " Mi thianghlim" ti an si. Cuti i auh mi kan rak si nain kan chan ahhin "Mithiang" kan si kho tawn lo.

Mahata Gandhi- India ram luatnak dingah an pa a simi-nih, " Jesuh Khrih cu duh a nung ngai nain Khrihfa pawl cu duhnung an si lem lo" a ti bal.
( Amah Gandhi kha South Africa (Reformed) Biakinn i pumh awk i a va kal tikah, " Blacks and dogs are not allowed" timi a hmuh tikah Biakinn chungah lut loin a kir.)

Jesuh chungah ngaihchihnak le ngaihthiamnak lawngin luh khawh a si. Jesuh Khrih thawngttha an theih tikah "Misual" timi hna tampi nih Jesuh cu an panh. Sual aa ngaihchihmi hna nih Pathian pennak chungah, Jesuh chungin, an lut:

01. Matt 21:31, ah Jesuh nih, "Fiang tein kan chimh hna: Ngunkhuai khawltu le hlawhhlang hna hi nanmah hlanah Pathian pennak chungah a lutmi an si," a ti.

02. Matt. 5:48, "Vancung i a ummi nan Pa a tlin bantukin nannih zong tling ve u" a ti hna.

03. Matt. 5:8, "Lung a thiangmi cu mi thluachuak ( Aa lawmmi ) an si; zeitintiah Pathian kha an hmuh lai," tiah Jesuh nih a ti.

04. Matt. 5:6, "Dinnak kha tihal bang a hal mi le rawltam bang a tammi cu mi thluachuak an si ( Aa lawmmi an si); an khim te lai.

05. Matt. 5:10, "Dinnak caah hrem-innnak a tuarmi hna cu mi thluachuak
( Aa lawmmi ) an si; vancung pennak cu an mah ta a si," a ti.

06. Efe.1:4, Paul nih, "Pathian nih kannih cu Amah hmaiah mithiang le mawh ngei lomi si awkah vawlei a ser hlan in a kan thim cang," ati.

07. Heb. 12:14, "Thiannak loin a hohmanh nih Pathian an hmu kho lai lo," tiah a um.

Pathian cu a thianghlim tiah Baibal nih voi tampi a ti. Amah a biatu zong an thianhlim awk a si.

01. Lev.11:44, Pathian nih, "Keimah ka thianhlim bantukin nannih zong thiang ve u" a ti. ( Thianghlim tein Nun paoh ah Mah lungthin a nuam. Sui le Ngun nakin a ttha deuh i mi upatnak co a si lawng si lo in Pathian thluachuah conak asi.)

02. Jos. 24:19, Joshua nih, "Bawipa rian cu nan tuan kho taktak ngai hnga maw? Zeitintiah Amah cu a thianghlimmi a si i nahchuahnak a ngeimi Pathian zong a si," a ti. ( Nahchuah a ngeimi Pathian, timi hi khuazing dang he ceemcih a duh lotu Pathian a si, tinak asi.)

03. Psalm 77:13, " Maw Pathian, na thiltuahmi vialte hi an thiang dih," tiah a um.

04. Psa.99:3,5,9, " Bawipa kan Pathian cu ................. a thianghlim an ti zungzal.

05. Psa. 103:1; 111:9, "A min thianghlim cu thangtthat uh," tiah a ti.

06. Isai. 6:3, "Vancungmi nih Pathian cu 'A thiang, a thiang, a thiang' an ti," tiah profet Isaiah nih a chim. Hihi Biathlam 4:8 ah an nolh tthan.


09. Deut. 26:15, ( Nawlbia Cauk chungah), " Na umnak hmun thianghlim vancung in run zoh law na mi Israel cu thluachuahnak pe ko," tiah a um.

08. Lev. 20:7-8, "Thianghlim uh; Ka Nawlbia zul uh; zeitintiah Bawipa ka si i aan thiantertu hna cu Keimah ka si," tiah a ti.

09. Exo.31:13, "Nanmah an thianter tu cu Keimah ka si hi hngal uh," ati.

10. Psalm 24:3-4, "Bawipa tlang ah ahodah a kai kho lai? A biakinn thiang chung ah ahodah a lut kho lai? A tuahnak le a ruahnak a thianghlimmi.... an si lai."
( He who has clean hands and pure hearts).

Biathlam chung zongah khamh asimi hna cu " A thiangmi" ti thiamthiam a si.

01. Bia.7:14, "Relcawklo mibupi hna-puanrang aa hrukmi hna cu- hremnak tampi chung in him tein a ra chuakmi an si. An puan cu Tufa thisen chung ah an suk i an varter cang" a ti.

02. Bia.22:14, "An hnipuan fai tein an suk i nunnak thingkung i theitlai ei khawhnak le khuapi chung ah kotka in luh khawhnak nawl a ngei tu cu mi thluachuak ( Aa lawmmi) an si" tiah a um.

Thianhlimnak tel loin Khrihfabu hi - Mino bu a si zongah - hruai khawh a si lo. Thianhlimnak um lo cun Khrihfa nun in nun khawh zong a si lo.


D. JESUH-THIANG THLARAU TEL LO CUN ( Johan 20:21-22)

01. Johan 15:5b, ah Jesuh nih, "Keimah tel lo cun zeihmanh nan tuah kho lai lo" tiah a ti.

02. Johan 15:5a, ah Jesuh nih, "Kei cu mitsur ruang ka si i nannih cu a nge nan si. Ahohmanh ka chung ah a um i kei zong a chung i ka um ahcun tlai tampi a tlai lai," tiah a ti.

03. Fil.1:21, ah Paul nih, "Nun ti cu zeidah a si? Kei ka caah nun cu Khrih a si," ati. ( Paul caah cun Khrih chung ah um lo cu, asilo ah Khrih a chung i a um lo ahcun Nun tiah a ti kho lo; Nun taktak ah a ruat lo.)

04. Fil.4:13, "Thawnnak a ka petu Khrih chung in zeizong vialte ka tuah khawh" tiah Paul nih a ti. Khrihfa si i nun khawhnak taktak cu Jesuh Khrih a si, tinak a si.

05. Heb.5:9, "Fapa Jesuh cu, amah nawl a zultu hna caah cun, zungzal khamhnak hrihrhampi asi" tiah a um.

Khrih-Thlarau tel lo cun zeihmanh ka si lo, zeihmanh ka tuah kho lo, ti a hngaltu hna bia cu hitin a si.

01. Mother Theresa: " Kei cu Pathian kut i cafung ( Ballpen ) pakhat men khi ka si. Ka rianttuanmi vialte zong hi ti dor khat tluk fang khi a si," a ti.

02. Homer Duncan: "Minung thawnnak hmang i ti khawh chung thazaang chuah i Khrihfa nun i nun hi kan baa lak men; culawng a si lo, a si kho hrimhrim lomi nun a si.

03. Billy Graham: Mi nih nihin ni tiang Pathian rian na tuan khawhnak hi zei ruagah dah asi? tiah an ka hal theu. Ka chimmi cu: Nihin ni tiang Pathian rian ka tuan khawhnak cu ka fimnak, ka thiamnak, ke teirialnak le kaa zuamnak le ka thil tikhawhnak zeihmanh aa tel lo. Cun Fimnak le thiamnak, thazaang le chawva nakin Thiang Thlarau in thuamhtharnak hi cat loin kan herh, a ti.

Pathian bia - Biatak nih Thawngthabia a phuangtu nunnak kha a tei dih hnu ah a ngaitu hna i nunnak kha a thar in a ser ve.

04. C.H.Spurgeon: " Ka ti kho, kaa zuam kho, ka zumh kho, ka pek kho, thla ka cam kho, ka chim kho, a titu hna hi an chimmi i a sullam an hngal lo. Pathian pekmi thazaang le Thiang Thlarau thawng lawngin thil tikhawhnak an ngeih kha an hngal lo; an i ruah sual, Mifir an si.


E. ZEITINDAH KAN TTUAN LAI?


Hruaitu si ding ahcun:
1. Lungnem Tangdornak ahau
2. Pumpek taktak a hau.
3. Thianghlim in Nun a hau
4. Jesuh he ttuantti a hau; kan ti.
Hi Qualification ( Sining ) kan ngeih hnu ah zeitindah kan ttuan lai? tihi ruah awkah a herh ngaimi a si.

Khrihfa Hruaitu kan si ahcun a tanglei i NAWLBIA PAHRA hi zulh-awkah a herh:

1. Hruaitu cu Thlarau minung siseh, Jesuh i umpi mi siseh, kan ti. Asinain keimah lawng nih ka ngeih, tiah i ruah hlahseh. Midang zong nih an ngeih ve tiah ruat deuh seh.

2. Midang kha rianttuan awk a fial hna tikah amah zong a ttuah vetu siseh. Kaa lawngin chim i tuah ve ttung lo cu lam a kal lo. A fialmi nih lunglawm thanuam in an ttuan lai lo.

3. Rianttuan awk ah mi a fial tikah minung nih tuah khawh awk a si setsai lomi kha fial hlahseh. Mi zaaraan nih tuah khawh awk a simi kha midang zong fial awkah sullam a ngei.

4. Pumh ah siseh, meeting ah siseh, rianttuan ah siseh, hruaitu a si ahcun amah hmasabik ah chuak seh. Hmasabik i a chuah kho lo ding a si ahcun a hawile kha chim seh.

5. Hruaitu ka si, keimah nawl hi ngai bik hna seh, tiah i ruat hlah seh. Midang zong kha Thlarau le Jesuh Khrih i a umpi mi an si ve ahcun ralring tein upatnak he hruai awk a si.

6. Baptist Khrihfa kan i hruainak ahcun mi tam deuh i ruahnak le biachahmi kan zulh tawn caah " Pakhat bia lawngin bia kiak hlah seh" ti hi kan zulh awk asi.

7. Biapipa ceih tikah ruahnak aa then i, mee aa khah tikah ( Aa khah nawn tik zong ah) mee pakhat i biakhiahnak tuah nak nakin hmailei ah kan ruah tthan te lai, tiah ti awk a si. ( Pathian duhnak kan hngalh rih lo caah a si. Pathian lungtlinnak hngah a hau.)

8. Khrihfa a bu in a ummi kan hruai i bia kan khiah tikah mee thlak hau loin zapi lungtling tein biakhiah hi a hmaan bik. Mee thlak hi politics kal ning a si, ti philh lo awk a si.

9. Hruaitu a si ahcun an biakhiah ning tein zulh awk asi. Midang zong kha an khiah mi zulh cio awk ah forh awk a si. An zulh khawh lo ahcun hmai meeting ah fianter awk a si.

10. An biakhiah ningin an tuah khawh tikah hruaitu nih minthannak lak-awk a si lo; Pathian tu nih minthannak kha a co awk a si. Hi vawlei ahhin Pathian Pennak kan sak lio, ti hi cinken awk zungzal a si.

Fianternak: Hmanmi Baibal biafang pawl hi Hakha Baibal ning theng in tial lo in, aa tinhmi le a duhnak biafang ning in tial mi tete an um tiah cawnpiak tu nih ati.

Ka Nu Mangtha